Hanji

Hanji meyalo Karatasi Korea (한지;韓紙) yito karatasi tradisional lo Korea u maa hepilomake mayi limongoliyo anggadu 1600 taawunu yilalu mayi.[1][2] Tawu lo Korea hepomakeya lo hanji to delomo tutumulo limongoliyo ngohuyi-ngohuyi wawu hepomake olo to tililahepo pilakasi lo bele odelo buku, dingingo, tutulowa, lantai sampe kasi lo taa yilate. Mowali tanggula ma'o tawu lo Korea hipomakeya lo hanji anggadu pilotutu sambe mate.
Asaliliyo
[boli'a | boli'a bungo]Karatasi botiya taa bohuliyo lo'otapu mayi tawu ngota wato lo istana tanggula Tsai lun to taawunu 105 Masehi (Disanti Han) Sojara wololo teknik mohutu karatasi botiya to Korea diipo boti otawa sababu diya'a sojara u tula-tulade mopatato. Dabo teks sojara lo Japangi loluladu tutuliyo tutu woluwo biksu ngota asali lo Baekje tanggula Damjing delo-delo karatasi, tinta, botu lo tinta wawu dudumbata ode Japangi taawunu 605. Lonto Korea, teknik mohutu karatasi lololade ode Japangi.
To abad 11 wawu 12, teknik mohutu karatasi to Korea maa yilumayi'a da'a. Istana kerajaan Goryeo (918-1392) modukungi perkembangan mohutu karatasi wawu keterampilan mocetaki sehingga ngohuntuwa teks u pilopolayi'o tuladiyo tomimbihu agama Buddha, pohunemo wawu sojara. To sa'ati boyito keterampilan karatasi hetanggulala Goryeo-ji (karatasi Goryeo) wawu dikenal motanggalo sambe ode Sina. Ngohuntuwa teks Sina hemomuji kualitas karatasi Goryeo ngopohiya lo keramik moyidu (cheongja) wawu ginseng.
Hunaliyo
[boli'a | boli'a bungo]Hanji botiya lo'otapu gara'i "karatasi lo tutumulo". Diila odelo karatasi u hepohutuwolo mopohuna bahan sodium hidroksida, karatasi Korea pilohutu lonto alipo ayu mulberi u hetanggulala chomok. Woluwo 3 dalål pilomulo ayu mulberi to Korea. Timi'idu jenis lo ayu mo'ohasili mayi jenis karatasi u hihihede. Ayu mulberi mayopjong ngohuntuwa hitumula to wilayah hungiyo lo Korea, ciri khasliyo tekstur mototoheto dabo molipa wawu ngo'idi kandungan serat. Jenis utiye hepomakeliyo to karatasi lo lantai. Dalala Yoyojong alipiyo mohulodu wawu serat haya-haya'o wawu molu'oyo. Jenis utiye hepomakeliyo mowali karatasi kaligrafi.
Tililahepo pilakasi lo bele wawu pilakasi ngohuyi-ngohuyi tawu lo Korea pilohutu lonto hanji, to wolotaliyo, kerajinan lo ulu'u, toyungo, lentera, sapatu, bu'i, karatasi polapisi huhebu, tutulowa wawu lantai. Hanji ohunaliyomongaturu tinelo, temperatur wawu kelembaban to delomo huwali wawu molanggu taa to delomo bele monto dupoto. Upacår keagamaan paralu lo hanji. Karatasi warna moputi'o ma'analiyo kesucian wawu kemurnian hepopohunaliyoto tililahepo upacara formal.
Hanji mo'otahangi mohihewo sambe 1000 lo taawunu. Utiye bukuti daya tahan lo hanji, onggo woluwo sisaliyo buku panggola to dunia, Jikji (1377) u masa botiya tahu-tahu to Perpustakån Nasional Prancis, Paris wawu teks Buddha Mugujeonggwang Daedaranigyeong (751) yang merupakan Memori Warisan Dunia UNESCO.
Referensi
[boli'a | boli'a bungo]- ↑ (Inggris)Fabulous Hanji (Korean Traditional Paper) Diarsipkan 2012-10-07 di Wayback Machine., visitkorea. Diakses pada 30 Nopember 2025.
- ↑ (Inggris)Hanji, A Long and Beautiful Tradition Diarsipkan 2023-03-27 di Wayback Machine., whatsonkorea. Diakses pada 30 Nopember 2025.