Het Groote Mekka-Feest
| Het Groote Mekka-Feest | |
|---|---|
| Sutradara | George Krugers |
| Sinematografi | George Krugers |
Perusahaan produksi | Krugers Filmbedrijf |
Tanggal rilis |
|
Durasi | 72 menit |
| Negara | Hindiya Walanta |
| Bahasa | Pelem bubu |
Het Groote Mekka-Fest (Pesta Damango to Makkah) yito pelem tuwawu tomimbihu dokumentasi taawunu 1928 ilomata le George Kruger. Pelem botiya taya-tayade wopato babak. Pelem botiya tilumulaliyo lo ta ngolembo'a mongolola'i muslim asali lo Hindia Walanta ta lohaji. Pelem botiya lapata'o mopopoliyali tutumulahe duloli-lolito wawu ibadati to lipu lo Hijaz, tami'u ibadati haji. Sababu Makkah da'a oloyi'olo dulo lo tawu de'uwalo non-Muslim, Te Krugers loposamriliya lo'uwo Muslim alihu modokumentasi ibadati lo haji to video wawu foto. To pongutoliyo boti tiyo, loolima'o to'u-to'u'o lo tawu lo Hindia Walanta wawu Hijaz.
To umulo-mulo te Krugers hemoharapu pelem botiya ma putariyoliyo to pameran kolonial Paris. Pelem botiya tilolimoliyo wolo u mopiyohu to pilo bilohulio Lo perdana to Talu Lo Walanta to Tio Lo November ngolihu Tio lohetuto dulo pula walu. Debo odito to pilobilohelio lo perdana, pelem botie ngope-ngope'e ma'o pilobilohe Lio ulangi. Pelem botia tilanggula Lio Pelem dokumenter u mulo-mulo delo ibadah haji waw uyito-yito tala tuwawu pilohutuwalio Lo krugers u pilootawalio Donggo tatahangi. Pelem botia mayilapato tililitialio to delomo keadaan jaringan waw mapilarakisa Lo pemerintah kolonial Ode dalalio Lo haji woloo dokumentasi ngointha mongohi wawasan Lio yilo'owalia Lo jama'ah haji to masa mulolo.
Ringkasan
[boli'a | boli'a bungo]Tau londo desa Hindia Belanda lo tali tiket upohaji limongolio. Timongolio londo tanjung priok ode Hijaz lo titata'e kapali SS Madioen. Kapali donggo lohepito to Palembang mo depito tau uwewo, lapato'o ode Sabang me'e parakisa kesehatan. Pata'o lohepito poli to Pulau Perim donggo woluwo dadata panumpang wapitolo te;to, sambe to Jeddah timongolio lolahu to kapali.
To Jeddah ("pelabuhan Makkah"), pelem butiyo mopoondo lo kehidupuan onguhi ngohuyi, wulowo arsitek liyo, otawu hepokarajawa wau ternak binatangi. Wawu oluwo olo jaamah haji londo kambungu-kambungualo. Jamaah haji butiye monao de Makkah lotitae unta wawu woluwo olo bo hi naowa lo o'ato. Timongoliyo sambe dekota Makkah wau pelem butiyo olo monampilkan bangunan-bangunan penting, madelo Ka'bah wawu Ali Zamzam. Todalalo beyito hepoluwo lo jamaah haji, Raja Ibnu Saud mailedungga.
Lapata'o jamaah haji lo tabiya jumati, mo tawaf po'olo pata'o mo ibadah sa'i. Hewan kurban dipotong lapata'o rombongan monao ode Arafah, Madinah waw Mina. Lapat'o timongoliyo lotabiya magaribu waw isya to Muzdalifah. Lapatao timongolio moibadah lempar jumrah to kota tenda Mina. To olimo lohuyi timongolio lobale ode Mekkah, ibadah haji lo paluto. Timongolio lobale to Jeddah lotitae kapali lo Royal Rotterdam Lloyd asali mobale to Hindia ilantari le Daniël van der Meulen, konsultan Belanda to Jeddah.
Produksi
[boli'a | boli'a bungo]Het Groote Mekka-Feest botiya pelem u pilohutu le George Krugers. Pelem botiya olo u lowali peelm bungaliyo u pilohutuliyo to walungo Krugers Filmbedrijf, perusahaan u pilohutuliyo to'u lapato lohutu sinematografi to delomo Loetoeng Kasaroeng (1926 wawu lowali sutradara to Eulis Atjih (1927) untuk Java Film Company.[1] Huhama li Rukayyah Reichling, ahali lo pelem, te Kruger lolulawota ibadah haji lowali subyek sababu otawaliyo nilai komersial lo ibadah botiya, tawu lo Otolopa layito penasaran lo Makkah sementara bo ngo'idi Muslim lonto Hindia Walanta taa mambo momayari nona'o bobotulo haji.[1] Tiyo kemungkinan maa lo'otapu dekengi lonto perusahaan pelayaran uda'a to Hindia Walanta, sababu timongoliyo ohila mo'otapu tilanggulo to delomo kalaja limongoliyo hepodetohe ponumpang taa mohaji monto Hindia Walanta ode Makkah.[2] Taawunu 1928, odelo 50.000 jamaah lonto Hindia Walanta taa loleleyangi mohaji timi'idu taawunu.[3]
Kota Makkah botiya dini-dini pona'owa mayi lo tawu diila Isilamu. Aturangi botiya maa ngolo abad pasi-pasi.[4] Ma woluwo ngoolo lota taa diila Muslim lonto Eropa hepohimontala tumuwoto, dabo bo ngo'idi taa lo'owali.[3] Te Krugers maa loposiyapu batangaliyo lotitiwali odelo Muslim. Tiyo maa lohama tanggula Abdul Wahid, wawu maa le'ituuna.[4] Alihu lebe motota lo masa'ala lo haji, tiyo maa lona'o wawu maa lohintu ole Agus Salim, taapulu lo Sarekat Islam, organisasi sosial politik lo Isilamu, wawu tiyo maa lo'otapu tuladu rekomendasi alihu gambangi tumuwoto ode Makkah. Odelu huhutu le Christiaan Snouck Hurgronje, orientalis tawu lo Walanta tiyo botiya odelo ma tilumuwoto ode Isilamu.[5] Dabo habari botiya ma pilaahu lo ngongala'a le Krugers.[6]

Lohutu pelem dokumenter botiya tilumulaliyo to Bandung, tanggal 3 Pebruari 1928[7] Lopohun kamera merek Bell & Howell Eyemo 35 mm,[7] Lapata'o te Krugers ma lona'o ode ke Makkah loli Jeddah lotita'e to kapali SS Madioen, perusahaan Royal Rotterdam Lloyd. Reichling ohuhama bahwa te Krugers tantu o wumbuta lo informan lohiyowa woliyo tomimbihu informasi mopohuna lo kamera mopiyohu wawu habari lokal. Tiyo olo ma lopohabbari ode pamarenta to bilulo'a wawu konsul lo Walanta, te Daniel van der Meulen aktif dududu'a to kalaja botiya.[4] To sa'ati botiya olo, te Krugers layito wawalahe wolo tempat suci. Pakar lo pelem te Sandeep Ray locatati, Ka'aba bo pilopobiloyiho mayi lonto yitaato, diila bibilohu to wakutu tawu hi'ambuwa.[8]
Penayangan dan penerimaan
[boli'a | boli'a bungo]Het Groote Mekka-Feest pilutariliyo to Hindia Walanta inggidu tanggal 17 Agustus 1928 wawu pilutariliyo to Decca Park to Batavia.[9] Momutari odelo odiye diila biasa hekalajaliyo ode pelem documenter u pilohutu to Hindia Walanta. Huhama le Ray, bo tuwa-tuwawulo pelem mowali putariyolo teatrikal mohumaya odelo De Pest Op Java (Wabah to Pulau Jawa, 1926) ilomata le Willy Mugens.
Krugers mamomulai porsiapan lo pomutaran pelemu to Eropa. Tio wau koluarga lo barangkat ode Belanda to 12 september 1928. wau hemo harapu pelem boti to pulitalio mali torkonal wau putarialio to Pameran Kolonial Paris.
Pelem documenter uti pilutarialio bohulio to Eropa to Stadsgehoorzaal to Leiden, Belanda to 8 november 1928. Pomutaran pelem uti daadata hiladiria lio lo tau lo Belanda
Warisan
[boli'a | boli'a bungo]Het Groote Mekka-Feest otawa lo tawu u bohu liyo lo film dokumenter ibadah haji.[10][11] To'u dipo uwito, ibadah haji bo terdokumentasi to foto-foto u hilamaliyo lo insinsyur Mesir te Muhammad Sadiq Bey wawu te Snouck Hurgronje.[12] Film botiye bo tuwa-tuwawulo karya le Krugers u donggo woluwo sambe masatiya.[13] Salinan lo film tilahu le Krugers to Amsterdam U pohutu liyo hadiah, lapata'o to taawunu 1964 pilosumbangi liyo ode EYE Film Institute Belanda. lililo asli bahan liyo Nitrat tilahu liyo olo to Institut Suara dan Visi Belanda to Hilversum.[14]
felem boyito memangi diila boti he tohungo liyo, bo debo hetohungoliyo sambe tawunu 1983. To tanggal 26 Desember 1983, pelem botiye pilo po;ota liyo le P.H Van der borg to cinema Place to Groningen wawu tilohungo liyo tetomola. To tawunu 1933. Pilo maklumuliyo deuwito-yito pelem boyito ma tohungoliyo ode penonton akademis to Inggris.
Catatan
[boli'a | boli'a bungo]Referensi
[boli'a | boli'a bungo]- 1 2 Reichling 2022, hlm. 348.
- ↑ Reichling 2022, hlm. 351–352.
- 1 2 Ray 2023, hlm. 1031.
- 1 2 3 Reichling 2022, hlm. 353.
- ↑ Reichling 2021, hlm. 140.
- ↑ Ray 2023, hlm. 1028.
- 1 2 Reichling 2022, hlm. 349.
- ↑ Ray 2023, hlm. 1037.
- ↑ Adiyani, Budi (2025-02-07). "Inilah Video Tertua Kota Makkah dan Ibadah Haji yang Pernah Dibuat Tahun 1928". Mu4.co.id (dalam bahasa Indonesia). Diakses tanggal 2025-09-11.
- ↑ Nieuwe Haarlemsche courant 1928.
- ↑ Ray 2023, hlm. 1024.
- ↑ Ray 2023, hlm. 1023.
- ↑ Reichling 2022, hlm. 343.
- ↑ Leiden University, Het Groote Mekka Feest.